Kodeks pracy

ZMIANY 2014

Od 1 stycznia 2014 roku wydłużone zostały urlopy i wzrosło minimalne wynagrodzenie za prace !!!

KODEKS PRACY - UPRAWNIENIA

Szukaj w Kodeksie pracy:

Polskie prawo pracy

UPRAWNIENIA PRACOWNIKÓW ZWIĄZANE Z RODZICIELSTWEM

Uprawnienia pracowników związane z rodziciestwem

Art. 176.

Nie wolno zatrudniać kobiet przy pracach szczególnie uciążliwych lub szkodliwych dla zdrowia. Rada Ministrów określi, w drodze rozporządzenia, wykaz tych prac.

.Art. 177.

§1. Pracodawca nie może wypowiedzieć ani rozwiązać umowy o pracę w okresie ciąży, a także w okresie urlopu macierzyńskiego pracownicy, chyba że zachodzą przyczyny uzasadniające rozwiązanie umowy bez wypowiedzenia z jej winy i reprezentująca pracownicę zakładowa organizacja związkowa wyraziła zgodę na rozwiązanie umowy.

§2. Przepisu §1 nie stosuje się do pracownicy w okresie próbnym, nie przekraczającym jednego miesiąca.

§3. Umowa o pracę zawarta na czas określony lub na czas wykonania określonej pracy albo na okres próbny przekraczający jeden miesiąc, która uległaby rozwiązaniu po upływie trzeciego miesiąca ciąży, ulega przedłużeniu do dnia porodu.

§31. Przepisu §3 nie stosuje się do umowy o pracę na czas określony zawartej w celu zastępstwa pracownika w czasie jego usprawiedliwionej nieobecności w pracy.

§4. Rozwiązanie przez pracodawcę umowy o pracę za wypowiedzeniem w okresie ciąży lub urlopu macierzyńskiego może nastąpić tylko w razie ogłoszenia upadłości lub likwidacji pracodawcy. Pracodawca jest obowiązany uzgodnić z reprezentującą pracownicę zakładową organizacją związkową termin rozwiązania umowy o pracę. W razie niemożności zapewnienia w tym okresie innego zatrudnienia, pracownicy przysługują świadczenia określone w odrębnych przepisach. Okres pobierania tych świadczeń wlicza się do okresu zatrudnienia, od którego zależą uprawnienia pracownicze.

§5. Przepisy § 1, 2 i 4 stosuje się odpowiednio także do pracownika-ojca wychowującego dziecko w okresie korzystania z urlopu macierzyńskiego.

Art. 178

§1. Pracownicy w ciąży nie wolno zatrudniać w godzinach nadliczbowych ani w porze nocnej. Pracownicy w ciąży nie wolno bez jej zgody delegować poza stałe miejsce pracy ani zatrudniać w systemie czasu pracy, o którym mowa w art. 139.

§2. Pracownika opiekującego się dzieckiem do ukończenia przez nie 4 roku życia nie wolno bez jego zgody zatrudniać w godzinach nadliczbowych, w porze nocnej, w systemie czasu pracy, o którym mowa w art. 139, jak również delegować poza stałe miejsce pracy.

Art. 178,1.

Pracodawca zatrudniający pracownicę w porze nocnej jest obowiązany na okres jej ciąży zmienić rozkład czasu pracy w sposób umożliwiający wykonywanie pracy poza porą nocną, a jeżeli jest to niemożliwe lub niecelowe, przenieść pracownicę do innej pracy, której wykonywanie nie wymaga pracy w porze nocnej; w razie braku takich możliwości pracodawca jest obowiązany zwolnić pracownicę na czas niezbędny z obowiązku świadczenia pracy. Przepisy art. 179 § 4-6 stosuje się odpowiednio.

Art. 179.

§1. Pracodawca zatrudniający pracownicę w ciąży lub karmiącą dziecko piersią przy pracy wymienionej w przepisach wydanych na podstawie art. 176, wzbronionej takiej pracownicy bez względu na stopień narażenia na czynniki szkodliwe dla zdrowia lub niebezpieczne, jest obowiązany przenieść pracownicę do innej pracy, a jeżeli jest to niemożliwe, zwolnić ją na czas niezbędny z obowiązku świadczenia pracy.

§2. Pracodawca zatrudniający pracownicę w ciąży lub karmiącą dziecko piersią przy pozostałych pracach wymienionych w przepisach wydanych na podstawie art. 176 jest obowiązany dostosować warunki pracy do wymagań określonych w tych przepisach lub tak ograniczyć czas pracy, aby wyeliminować zagrożenia dla zdrowia lub bezpieczeństwa pracownicy. Jeżeli dostosowanie warunków pracy na dotychczasowym stanowisku pracy lub skrócenie czasu pracy jest niemożliwe lub niecelowe, pracodawca jest obowiązany przenieść pracownicę do innej pracy, a w razie braku takiej możliwości zwolnić pracownicę na czas niezbędny z obowiązku świadczenia pracy.

§3. Przepis § 2 stosuje się odpowiednio do pracodawcy w przypadku, gdy przeciwwskazania zdrowotne do wykonywania dotychczasowej pracy przez pracownicę w ciąży lub karmiącą dziecko piersią wynikają z orzeczenia lekarskiego.

§4. W razie gdy zmiana warunków pracy na dotychczas zajmowanym stanowisku pracy, skrócenie czasu pracy lub przeniesienie pracownicy do innej pracy powoduje obniżenie wynagrodzenia, pracownicy przysługuje dodatek wyrównawczy.

§5. Pracownica w okresie zwolnienia z obowiązku świadczenia pracy zachowuje prawo do dotychczasowego wynagrodzenia.

§6. Po ustaniu przyczyn uzasadniających przeniesienie pracownicy do innej pracy, skrócenie jej czasu pracy lub zwolnienie z obowiązku świadczenia pracy, pracodawca jest obowiązany zatrudnić pracownicę przy pracy i w wymiarze czasu pracy określonych w umowie o pracę.

§7. Minister właściwy do spraw zdrowia określi, w drodze rozporządzenia, sposób i tryb wydawania zaświadczeń lekarskich stwierdzających przeciwwskazania zdrowotne do wykonywania dotychczasowej pracy przez pracownicę w ciąży lub karmiącą dziecko piersią, uwzględniając zagrożenia dla jej zdrowia lub bezpieczeństwa występujące w środowisku pracy.

Art. 179,1.

Pracownica, nie później niż 14 dni po porodzie, może złożyć pisemny wniosek o udzielenie jej, bezpośrednio po urlopie macierzyńskim, dodatkowego urlopu macierzyńskiego w pełnym wymiarze wynikającym z art. 182,1 § 1, a bezpośrednio po takim urlopie – urlopu rodzicielskiego w pełnym wymiarze wynikającym z art. 182,1a § 1; pracodawca jest obowiązany uwzględnić wniosek pracownicy.

Art. 179,2.

§ 1. W przypadku, o którym mowa w art. 179,1, pracownica może zrezygnować z korzystania z dodatkowego urlopu macierzyńskiego w całości lub w części i powrócić do pracy.

§ 2. Pracownica składa pracodawcy pisemny wniosek w sprawie rezygnacji z korzystania z dodatkowego urlopu macierzyńskiego w całości lub w części, w terminie nie krótszym niż 14 dni przed przystąpieniem do pracy; pracodawca jest obowiązany uwzględnić wniosek pracownicy.

§ 3. W przypadku, o którym mowa w § 1 i 2, pracownik-ojciec wychowujący dziecko może złożyć pisemny wniosek o udzielenie mu dodatkowego urlopu macierzyńskiego w całości lub w części, w terminie nie krótszym niż 14 dni przed rozpoczęciem korzystania z dodatkowego urlopu macierzyńskiego albo z części takiego urlopu; pracodawca jest obowiązany uwzględnić wniosek pracownika- ojca wychowującego dziecko.

Art. 179,3.

§ 1. W przypadku, o którym mowa w art. 179,1, pracownica może zrezygnować z korzystania z urlopu rodzicielskiego w całości lub w części i powrócić do pracy.

§ 2. Pracownica składa pracodawcy pisemny wniosek w sprawie rezygnacji z korzystania z urlopu rodzicielskiego w całości lub w części, w terminie nie krótszym niż 14 dni przed przystąpieniem do pracy; pracodawca jest obowiązany uwzględnić wniosek pracownicy.

§ 3. W przypadku, o którym mowa w § 1 i 2, pracownik-ojciec wychowujący dziecko może złożyć pisemny wniosek o udzielenie mu urlopu rodzicielskiego w całości lub w części, w terminie nie krótszym niż 14 dni przed rozpoczęciem korzystania z urlopu rodzicielskiego albo z części takiego urlopu; pracodawca jest obowiązany uwzględnić wniosek pracownika-ojca wychowującego dziecko.

Art. 179,4.

§ 1. Pracownik-ojciec wychowujący dziecko może zrezygnować z korzystania z części dodatkowego urlopu macierzyńskiego albo z części urlopu rodzicielskiego, udzielonych zgodnie z art. 179,2 § 3 albo z art. 179,3 § 3.

§ 2. W przypadku, o którym mowa w § 1, do pracownika-ojca wychowującego dziecko stosuje się odpowiednio art. 179,2 § 2, a do pracownicy – odpowiednio art. 1792 § 3, jeżeli skorzystała z pozostałej części dodatkowego urlopu macierzyńskiego albo z pozostałej części urlopu rodzicielskiego.

Art. 179,5.

W przypadku gdy pracownica oraz pracownik-ojciec wychowujący dziecko dzielą między siebie dodatkowy urlop macierzyński albo urlop rodzicielski zgodnie z zasadami określonymi w art. 1792, art. 1793 lub art. 1794, stosuje się odpowiednio przepisy art. 1821 § 2 lub art. 1821a § 2.

Art. 180.

§1. Pracownicy przysługuje urlop macierzyński w wymiarze:

  • 20 tygodni w przypadku urodzenia jednego dziecka przy jednym porodzie,
  • 31 tygodni w przypadku urodzenia dwojga dzieci przy jednym porodzie,
  • 33 tygodni w przypadku urodzenia trojga dzieci przy jednym porodzie,
  • 35 tygodni w przypadku urodzenia czworga dzieci przy jednym porodzie,
  • 37 tygodni w przypadku urodzenia pięciorga i więcej dzieci przy jednym porodzie.

§2. (uchylony).

§3. Nie więceej niż 6 tygodni urlopu macierzyńskiego może przypadać przed przewidywaną datą porodu.

§4. Po porodzie przysługuje urlop macierzyński niewykorzystany przed porodem aż do wyczerpania okresu ustalonego w § 1 i 2.

§5. Pracownica, po wykorzystaniu po porodzie co najmniej 14 tygodni urlopu macierzyńskiego, ma prawo zrezygnować z pozostałej części tego urlopu; w takim przypadku niewykorzystanej części urlopu macierzyńskiego udziela się pracownikowi-ojcu wychowującemu dziecko, na jego pisemny wniosek.

§6. Pracownica zgłasza pracodawcy pisemny wniosek w sprawie rezygnacji z części urlopu macierzyńskiego, najpóźniej na 7 dni przed przystąpieniem do pracy; do wniosku dołącza się zaświadczenie pracodawcy zatrudniającego pracownika-ojca wychowującego dziecko, potwierdzające termin rozpoczęcia urlopu macierzyńskiego przez pracownika, wskazany w jego wniosku o udzielenie urlopu, przypadający bezpośrednio po terminie rezygnacji z części urlopu macierzyńskiego przez pracownicę.

§61. Po wykorzystaniu przez pracownicę po porodzie urlopu macierzyńskiego w wymiarze 8 tygodni, pracownikowi-ojcu wychowującemu dziecko przysługuje prawo do części urlopu macierzyńskiego odpowiadającej okresowi, w którym pracownica uprawniona do urlopu wymaga opieki szpitalnej ze względu na stan zdrowia uniemożliwiający jej sprawowanie osobistej opieki nad dzieckiem.

§62. W przypadku, o którym mowa w § 61, urlop macierzyński pracownicy przerywa się na okres, w którym z takiego urlopu korzysta pracownik-ojciec wychowujący dziecko.

§63. Łączny wymiar urlopu macierzyńskiego w okolicznościach, o których mowa w § 61 i w § 62, nie może przekroczyć wymiaru określonego w § 1.

§7. W razie zgonu pracownicy w czasie urlopu macierzyńskiego, pracownikowi-ojcu wychowującemu dziecko przysługuje prawo do niewykorzystanej części tego urlopu.

Art. 180,1.

§1. W razie urodzenia martwego dziecka lub zgonu dziecka przed upływem 8 tygodni życia, pracownicy przysługuje urlop macierzyński w wymiarze 8 tygodni po porodzie, nie krócej jednak niż przez okres 7 dni od dnia zgonu dziecka. Pracownicy, która urodziła więcej niż jedno dziecko przy jednym porodzie, przysługuje w takim przypadku urlop macierzyński w wymiarze stosownym do liczby dzieci pozostałych przy życiu.

§2. W razie zgonu dziecka po upływie 8 tygodni życia, pracownica zachowuje prawo do urlopu macierzyńskiego przez okres 7 dni od dnia zgonu dziecka. Przepis § 1 zdanie drugie stosuje się.

Art. 181.

W razie urodzenia dziecka wymagającego opieki szpitalnej pracownica, która wykorzystała po porodzie 8 tygodni urlopu macierzyńskiego, pozostałą część tego urlopu może wykorzystać w terminie późniejszym, po wyjściu dziecka ze szpitala.

Art. 182.

Jeżeli matka rezygnuje z wychowywania dziecka i oddaje je innej osobie w celu przysposobienia lub do domu małego dziecka, nie przysługuje jej część urlopu macierzyńskiego przypadająca po dniu oddania dziecka. Jednakże urlop macierzyński po porodzie nie może wynosić mniej niż 8 tygodni.

Art. 182,1.

§ 1. Bezpośrednio po wykorzystaniu urlopu macierzyńskiego pracownik ma prawo do dodatkowego urlopu macierzyńskiego w wymiarze:

  • do 6 tygodni - w przypadku, o którym mowa w art. 180 § 1 pkt 1,
  • do 8 tygodni - w przypadkach, o których mowa w art. 180 § 1 pkt 2-5.

§ 2. Dodatkowy urlop macierzyński jest udzielany jednorazowo albo w dwóch częściach przypadających bezpośrednio jedna po drugiej – w wymiarze tygodnia lub jego wielokrotności.

§ 3. Dodatkowego urlopu macierzyńskiego udziela się na pisemny wniosek pracownika, składany w terminie nie krótszym niż 14 dni przed rozpoczęciem korzystania z tego urlopu; pracodawca jest obowiązany uwzględnić wniosek pracownika.

§ 4. We wniosku o udzielenie dodatkowego urlopu macierzyńskiego określa się termin zakończenia urlopu macierzyńskiego, a w przypadku gdy wniosek dotyczy drugiej części dodatkowego urlopu macierzyńskiego – termin zakończenia pierwszej części tego urlopu oraz okres dotychczas wykorzystanego urlopu.

§ 5. Pracownik może łączyć korzystanie z dodatkowego urlopu macierzyńskiego z wykonywaniem pracy u pracodawcy udzielającego tego urlopu w wymiarze nie wyższym niż połowa pełnego wymiaru czasu pracy; w takim przypadku dodatkowego urlopu macierzyńskiego udziela się na pozostałą część wymiaru czasu pracy.

§ 6. W przypadku, o którym mowa w § 5, podjęcie pracy następuje na pisemny wniosek pracownika, składany w terminie nie krótszym niż 14 dni przed rozpoczęciem wykonywania pracy, w którym pracownik wskazuje wymiar czasu pracy oraz okres, przez który zamierza łączyć korzystanie z dodatkowego urlopu macierzyńskiego z wykonywaniem pracy. Pracodawca uwzględnia wniosek pracownika, chyba że nie jest to możliwe ze względu na organizację pracy lub rodzaj pracy wykonywanej przez pracownika. O przyczynie odmowy uwzględnienia wniosku pracodawca informuje pracownika na piśmie.

§ 7. Przepisy art. 45 § 3, art. 47, art. 50 § 5, art. 57 § 2, art. 163 § 3, art. 165 pkt 4, art. 166 pkt 4, art. 177, art. 180 § 61–7, art. 1801 § 2, art. 182 zdanie pierwsze i art. 1831 § 1 stosuje się odpowiednio.

Art. 182,1a.

§ 1. Bezpośrednio po wykorzystaniu dodatkowego urlopu macierzyńskiego w pełnym wymiarze określonym w art. 1821 § 1 pracownik ma prawo do urlopu rodzicielskiego w wymiarze do 26 tygodni – niezależnie od liczby dzieci urodzonych przy jednym porodzie.

§ 2. Urlop rodzicielski jest udzielany jednorazowo albo nie więcej niż w trzech częściach, z których żadna nie może być krótsza niż 8 tygodni, przypadających bezpośrednio jedna po drugiej – w wymiarze wielokrotności tygodnia.

§ 3. Z urlopu rodzicielskiego mogą jednocześnie korzystać oboje rodzice dziecka. W takim przypadku łączny wymiar urlopu nie może przekraczać wymiaru określonego w § 1.

§ 4. Urlopu rodzicielskiego udziela się na pisemny wniosek pracownika, składany w terminie nie krótszym niż 14 dni przed rozpoczęciem korzystania z tego urlopu; pracodawca jest obowiązany uwzględnić wniosek pracownika.

§ 5. We wniosku o udzielenie urlopu rodzicielskiego określa się termin zakończenia dodatkowego urlopu macierzyńskiego, a w przypadku gdy wniosek dotyczy kolejnej części urlopu rodzicielskiego – termin zakończenia poprzedniej części tego urlopu oraz okres dotychczas wykorzystanego urlopu. Pracownik składający wniosek dołącza do wniosku pisemne oświadczenie o braku zamiaru korzystania z urlopu przez okres wskazany we wniosku przez drugiego z rodziców dziecka albo o okresie, w którym drugi z rodziców dziecka zamierza korzystać z tego urlopu w okresie objętym wnioskiem.

§ 6. Przepisy art. 45 § 3, art. 47, art. 50 § 5, art. 57 § 2, art. 163 § 3, art. 165 pkt 4, art. 166 pkt 4, art. 177, art. 180 § 61–7, art. 1801 § 2 zdanie pierwsze, art. 182 zdanie pierwsze, art. 1821 § 5 i 6, art. 1831 § 1 oraz art. 1832 stosuje się odpowiednio.

Art. 182,2.

(uchylony).

Art. 182,3.

§ 1. Pracownik – ojciec wychowujący dziecko ma prawo do urlopu ojcowskiego w wymiarze 2 tygodni6), nie dłużej jednak niż:

  • do ukończenia przez dziecko 12 miesiąca życia albo
  • 7) do upływu 12 miesięcy od dnia uprawomocnienia się postanowienia orzekającego przysposobienie i nie dłużej niż do ukończenia przez dziecko 7 roku życia, a w przypadku dziecka, wobec którego podjęto decyzję o odroczeniu obowiązku szkolnego, nie dłużej niż do ukończenia przez nie 10 roku życia.

§ 2. Urlopu ojcowskiego udziela się na pisemny wniosek pracownika-ojca wychowującego dziecko, składany w terminie nie krótszym niż 7 dni przed rozpoczęciem korzystania z urlopu; pracodawca jest obowiązany uwzględnić wniosek pracownika.

§ 3. Przepisy art. 45 § 3, art. 47, art. 50 § 5, art. 57 § 2, art. 163 § 3, art. 165 pkt 4, art. 166 pkt 4, art. 177, art. 1831 § 1 i art. 1832 stosuje się odpowiednio.

Art. 182,4.

§ 1. Pracownik, nie później niż 14 dni po przyjęciu dziecka na wychowanie i wystąpieniu do sądu opiekuńczego z wnioskiem o wszczęcie postępowania w sprawie przysposobienia dziecka lub po przyjęciu dziecka na wychowanie jako rodzina zastępcza, z wyjątkiem rodziny zastępczej zawodowej, może złożyć pisemny wniosek o udzielenie mu, bezpośrednio po urlopie na warunkach urlopu macierzyńskiego, dodatkowego urlopu na warunkach urlopu macierzyńskiego w pełnym wymiarze wynikającym z art. 183 § 3, a bezpośrednio po takim urlopie – urlopu rodzicielskiego w pełnym wymiarze wynikającym z art. 1821a § 1; pracodawca jest obowiązany uwzględnić wniosek pracownika.

§ 2. W przypadku, o którym mowa w § 1, przepisy art. 1792–1795 stosuje się odpowiednio.

7) Nie stosuje się do pracownika – ojca wychowującego dziecko przysposobione, który skorzystał z urlopu ojcowskiego w związku z przysposobieniem dziecka przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy (Dz. U. z 2010 r. Nr 249, poz. 1655).

Art. 183.

§ 1. Pracownik, który przyjął dziecko na wychowanie i wystąpił do sądu opiekuńczego z wnioskiem o wszczęcie postępowania w sprawie przysposobienia dziecka lub który przyjął dziecko na wychowanie jako rodzina zastępcza, z wyjątkiem rodziny zastępczej zawodowej, ma prawo do urlopu na warunkach urlopu macierzyńskiego w wymiarze:

  • 20 tygodni w przypadku przyjęcia jednego dziecka,
  • 31 tygodni w przypadku jednoczesnego przyjęcia dwojga dzieci,
  • 33 tygodni w przypadku jednoczesnego przyjęcia trojga dzieci,
  • 35 tygodni w przypadku jednoczesnego przyjęcia czworga dzieci,
  • 37 tygodni w przypadku jednoczesnego przyjęcia pięciorga i więcej dzieci

– nie dłużej jednak niż do ukończenia przez dziecko 7 roku życia, a w przypadku dziecka, wobec którego podjęto decyzję o odroczeniu obowiązku szkolnego, nie dłużej niż do ukończenia przez nie 10 roku życia. Przepisy art. 45 § 3, art. 47, art. 50 § 5, art. 57 § 2, art. 163 § 3, art. 165 pkt 4, art. 166 pkt 4, art. 177, art. 180 § 5–7 i art. 1801 § 2 stosuje się odpowiednio.

§ 2. Jeżeli pracownik, o którym mowa w § 1, przyjął dziecko w wieku do 7 roku życia, a w przypadku dziecka, wobec którego podjęto decyzję o odroczeniu obowiązku szkolnego, do 10 roku życia, ma prawo do 9 tygodni urlopu na warunkach urlopu macierzyńskiego.

§ 3. Pracownik ma prawo do dodatkowego urlopu na warunkach urlopu macierzyńskiego w wymiarze:

  • do 6 tygodni – w przypadku, o którym mowa w § 1 pkt 1,
  • do 8 tygodni – w przypadkach, o których mowa w § 1 pkt 2–5,
  • do 3 tygodni – w przypadku, o którym mowa w § 2.

§ 4. Do dodatkowego urlopu na warunkach urlopu macierzyńskiego przepisy art. 45 § 3, art. 47, art. 50 § 5, art. 57 § 2, art. 163 § 3, art. 165 pkt 4, art. 166 pkt 4, art. 177, art. 180 § 61–7, art. 1801 § 2, art. 1821 § 2–6 i art. 1831 § 1 stosuje się odpowiednio.

§ 5. Pracownik ma prawo do urlopu rodzicielskiego; przepisy art. 1821a stosuje się odpowiednio.

Art. 183,1.

§1. Przy udzielaniu urlopu macierzyńskiego i urlopu na warunkach urlopu macierzyńskiego tydzień urlopu odpowiada 7 dniom kalendarzowym.

§2. Jeżeli pracownica nie korzysta z urlopu macierzyńskiego przed przewidywaną datą porodu, pierwszym dniem urlopu macierzyńskiego jest dzień porodu.

Art. 183,2.

Pracodawca dopuszcza pracownika po zakończeniu urlopu macierzyńskiego, urlopu na warunkach urlopu macierzyńskiego, dodatkowego urlopu macierzyńskiego lub dodatkowego urlopu na warunkach urlopu macierzyńskiego do pracy na dotychczasowym stanowisku, a jeżeli nie jest to możliwe, na stanowisku równorzędnym z zajmowanym przed rozpoczęciem urlopu lub na innym stanowisku odpowiadającym jego kwalifikacjom zawodowym, za wynagrodzeniem za pracę, jakie otrzymywałby, gdyby nie korzystał z urlopu.

Art. 184.

Za czas urlopu macierzyńskiego, dodatkowego urlopu macierzyńskiego, urlopu ojcowskiego oraz urlopu rodzicielskiego przysługuje zasiłek macierzyński na zasadach i warunkach określonych odrębnymi przepisami.

Art. 185.

§1. Stan ciąży powinien być stwierdzony świadectwem lekarskim.

§2. Pracodawca jest obowiązany udzielać pracownicy ciężarnej zwolnień od pracy na zalecone przez lekarza badania lekarskie przeprowadzane w związku z ciążą, jeżeli badania te nie mogą być przeprowadzone poza godzinami pracy. Za czas nieobecności w pracy z tego powodu pracownica zachowuje prawo do wynagrodzenia.

Art. 186.

§ 1. Pracownik zatrudniony co najmniej 6 miesięcy ma prawo do urlopu wychowawczego w celu sprawowania osobistej opieki nad dzieckiem. Do sześciomiesięcznego okresu zatrudnienia wlicza się poprzednie okresy zatrudnienia.

§ 2. Wymiar urlopu wychowawczego wynosi do 36 miesięcy. Urlop jest udzielany na okres nie dłuższy niż do ukończenia przez dziecko 5 roku życia.

§ 3. Jeżeli z powodu stanu zdrowia potwierdzonego orzeczeniem o niepełnosprawności lub stopniu niepełnosprawności dziecko wymaga osobistej opieki pracownika, niezależnie od urlopu, o którym mowa w § 2, może być udzielony urlop wychowawczy w wymiarze do 36 miesięcy, jednak na okres nie dłuższy niż do ukończenia przez dziecko 18 roku życia.

§ 4. Każdemu z rodziców lub opiekunów dziecka przysługuje wyłączne prawo do jednego miesiąca urlopu wychowawczego z wymiaru urlopu określonego w § 2 i 3. Prawa tego nie można przenieść na drugiego z rodziców lub opiekunów dziecka.

§ 5. Skorzystanie z urlopu wychowawczego w wymiarze co najmniej jednego miesiąca oznacza wykorzystanie przez rodzica lub opiekuna dziecka urlopu, o którym mowa w § 4.

§ 6. Rodzice lub opiekunowie dziecka mogą jednocześnie korzystać z urlopu wychowawczego przez okres nieprzekraczający 4 miesięcy.

§ 7. Urlopu wychowawczego udziela się na wniosek pracownika.

§ 8. Urlop wychowawczy może być wykorzystany najwyżej w 5 częściach.

§ 9. Rodzic dziecka ma prawo do urlopu wychowawczego w wymiarze do 36 miesięcy, jeżeli:

  • drugi rodzic dziecka nie żyje,
  • drugiemu rodzicowi dziecka nie przysługuje władza rodzicielska,
  • drugi rodzic dziecka został pozbawiony władzy rodzicielskiej albo taka władza uległa ograniczeniu lub zawieszeniu.

Przepisy § 1, § 2 zdanie drugie, § 3, 7 i 8 stosuje się.

§ 10. Jeżeli dziecko pozostaje pod opieką jednego opiekuna przysługuje mu urlop wychowawczy w wymiarze do 36 miesięcy. Przepisy § 1, § 2 zdanie drugie, § 3, 7 i 8 stosuje się.

Art. 186,1.

§1. Pracodawca nie może wypowiedzieć ani rozwiązać umowy o pracę w okresie od dnia złożenia przez pracownika wniosku o udzielenie urlopu wychowawczego do dnia zakończenia tego urlopu. Rozwiązanie przez pracodawcę umowy w tym czasie jest dopuszczalne tylko w razie ogłoszenia upadłości lub likwidacji pracodawcy, a także gdy zachodzą przyczyny uzasadniające rozwiązanie umowy o pracę bez wypowiedzenia z winy pracownika.

§2. W przypadku złożenia przez pracownika wniosku o udzielenie urlopu wychowawczego po dokonaniu czynności zmierzającej do rozwiązania umowy o pracę, umowa rozwiązuje się w terminie wynikającym z tej czynności.

Art. 186,2.

§1. W czasie urlopu wychowawczego pracownik ma prawo podjąć pracę zarobkową u dotychczasowego lub innego pracodawcy albo inną działalność, a także naukę lub szkolenie, jeżeli nie wyłącza to możliwości sprawowania osobistej opieki nad dzieckiem.

§2. W razie ustalenia, że pracownik trwale zaprzestał sprawowania osobistej opieki nad dzieckiem, pracodawca wzywa pracownika do stawienia się do pracy w terminie przez siebie wskazanym, nie później jednak niż w ciągu 30 dni od dnia powzięcia takiej wiadomości i nie wcześniej niż po upływie 3 dni od dnia wezwania.

§3. Przepis § 2 stosuje się także w razie stwierdzenia przez pracodawcę, że z urlopu wychowawczego korzystają w tym samym czasie oboje rodzice lub opiekun

Art. 186,3.

Pracownik może zrezygnować z urlopu wychowawczego:

  • w każdym czasie - za zgodą pracodawcy,
  • po uprzednim zawiadomieniu pracodawcy - najpóźniej na 30 dni przed terminem zamierzonego podjęcia pracy.
Art. 186,4.

Pracodawca dopuszcza pracownika po zakończeniu urlopu wychowawczego do pracy na dotychczasowym stanowisku, a jeżeli nie jest to możliwe, na stanowisku równorzędnym z zajmowanym przed rozpoczęciem urlopu lub na innym stanowisku odpowiadającym jego kwalifikacjom zawodowym, za wynagrodzeniem nie niższym od wynagrodzenia za pracę przysługującego pracownikowi w dniu podjęcia pracy na stanowisku zajmowanym przed tym urlopem.

Art. 186,5.

Okres urlopu wychowawczego, w dniu jego zakończenia, wlicza się do okresu zatrudnienia, od którego zależą uprawnienia pracownicze.

Art. 186,6.

Minister właściwy do spraw pracy określi, w drodze rozporządzenia, szczegółowe warunki udzielania urlopu wychowawczego, w tym formę i termin złożenia wniosku w sprawie udzielenia urlopu, biorąc pod uwagę potrzebę zapewnienia normalnego toku pracy w zakładzie pracy oraz uwzględniając dodatkowe wymagania dotyczące wniosku o udzielenie urlopu wychowawczego, w przypadkach określonych w art. 186 § 3, 6, 9 i 10.

Art. 186,7.

§1. Pracownik uprawniony do urlopu wychowawczego może złożyć pracodawcy pisemny wniosek o obniżenie jego wymiaru czasu pracy do wymiaru nie niższego niż połowa pełnego wymiaru czasu pracy w okresie, w którym mógłby korzystać z takiego urlopu. Pracodawca jest obowiązany uwzględnić wniosek pracownika.

§2. Wniosek, o którym mowa w § 1, składa się na dwa tygodnie przed rozpoczęciem wykonywania pracy w obniżonym wymiarze czasu pracy. Jeżeli wniosek został złożony bez zachowania terminu, pracodawca obniża wymiar czasu pracy nie później niż z dniem upływu dwóch tygodni od dnia złożenia wniosku.

Art. 186,8.

§1. Pracodawca nie może wypowiedzieć ani rozwiązać umowy o pracę w okresie od dnia złożenia przez pracownika uprawnionego do urlopu wychowawczego wniosku o obniżenie wymiaru czasu pracy do dnia powrotu do nieobniżonego wymiaru czasu pracy, nie dłużej jednak niż przez łączny okres 12 miesięcy. Rozwiązanie przez pracodawcę umowy w tym czasie jest dopuszczalne tylko w razie ogłoszenia upadłości lub likwidacji pracodawcy, a także gdy zachodzą przyczyny uzasadniające rozwiązanie umowy o pracę bez wypowiedzenia z winy pracownika.

§2. Przepis art. 1861 § 2 stosuje się odpowiednio.

Art. 187.

§1. Pracownica karmiąca dziecko piersią ma prawo do dwóch półgodzinnych przerw w pracy wliczanych do czasu pracy. Pracownica karmiąca więcej niż jedno dziecko ma prawo do dwóch przerw w pracy, po 45 minut każda. Przerwy na karmienie mogą być na wniosek pracownicy udzielane łącznie.

§2. Pracownicy zatrudnionej przez czas krótszy niż 4 godziny dziennie przerwy na karmienie nie przysługują. Jeżeli czas pracy pracownicy nie przekracza 6 godzin dziennie, przysługuje jej jedna przerwa na karmienie.

Art. 188.

Pracownikowi wychowującemu przynajmniej jedno dziecko w wieku do 14 lat przysługuje w ciągu roku kalendarzowego zwolnienie od pracy na 2 dni, z zachowaniem prawa do wynagrodzenia.

Art. 189.

Prawo do zasiłku za czas nieobecności w pracy z powodu konieczności sprawowania osobistej opieki nad dzieckiem regulują odrębne przepisy.

Art. 189,1.

Jeżeli oboje rodzice lub opiekunowie dziecka są zatrudnieni, z uprawnień określonych w art. 148 pkt 3, art. 178 § 2, art. 1821 § 1, art. 183 § 3, art. 186 § 1–3, art. 1867 § 1 i art. 188 może korzystać jedno z nich.

 

URLOP

URLOP MACIERZYŃSKI

picOd 17 czerwca 2013r. rodzicom wszystkich dzieci, urodzonych po 31 grudnia 2012 r. przysługiwać będzie 20 tygodni urlopu macierzyńskiego (w tym 14 zarezerwowanych tylko dla matki), sześć tygodni urlopu dodatkowego i 26 tygodni urlopu rodzicielskiego. Łączny wymiar tych urlopów będzie wynosił 52 tygodnie – w przypadku urodzenia jednego dziecka przy jednym porodzie. W przypadku porodów mnogich wymiar ten będzie wynosił od 65 do 71 tygodni, w zależności od liczby dzieci urodzonych przy jednym porodzie. Z dodatkowego oraz rodzicielskiego urlopu będą mogli korzystać ojciec i matka. Z tej możliwości będzie mógł skorzystać każdy, kto w momencie wejścia w życie ustawy będzie uprawniony do urlopu macierzyńskiego.

Urlop macierzyński nie wymaga składania specjalnych wniosków. Dzień porodu automatycznie rozpoczyna urlop macierzyński pracownicy. Jednak trzeba złożyć wniosek, jeśli chce się wykorzystać dodatkowy urlop macierzyński. Trzeba w nim wskazać, że chce się skorzystać z urlopu dodatkowego bezpośrednio po wykorzystaniu podstawowego. Dodatkowy urlop macierzyński należy wykorzystać bezpośrednio po podstawowym macierzyńskim, nie w innym terminie.

W czasie trwania dodatkowego urlopu, matka ma prawo do połączenia opieki nad małym dzieckiem z wykonywaniem dotychczasowej pracy, ale w skróconym wymiarze (nie wyższym niż połowa pełnego wymiaru czasu pracy). Wystarczy złożyć pisemny wniosek u pracodawcy, a pracodawca ma obowiązek wniosek ten uwzględnić.
Wniosek o dodatkowy urlop macierzyński lub o połączenie go z pracą należy złożyć co najmniej na 7 dni przed jego rozpoczęciem.
Kiedy zakończy się urlop macierzyński, matka ma prawo do urlopu wypoczynkowego, a pracodawca ma obowiązek ci go udzielić.

Prawo do urlopu macierzyńskiego przysługuje kobiecie, która w trakcie trwania stosunku pracy urodziła dziecko. Z prawa do urlopu macierzyńskiego nie może skorzystać osoba zatrudniona na podstawie umowy o dzieło, umowy zlecenia.

 

URLOP TACIERZYŃSKI
Urlop ojcowski w wymiarze 2 tygodni przysługuje i nadal będzie wyłącznie pracownikowi - ojcu dziecka

może być wykorzystany w okresie od dnia narodzin dziecka
do ukończenia przez nie 1 roku życia, również w czasie, gdy mama dziecka korzysta
z podstawowego i dodatkowego urlopu macierzyńskiego, a także z nowego urlopu rodzicielskiego.

O urlop ojcowski staramy się tak samo jak o urlop macierzyński. Pracodawca i w tym wypadku nie będzie mógł odmówić ojcu wolnego. Za czas takiego urlopu przysługuje tacie zasiłek macierzyński na zasadach i warunkach określonych w przepisach ustawy o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa.

W szczególnych okolicznościach prawo do urlopu macierzyńskiego przysługuje ojcu dziecka. Muszą zostać spełnione odpowiednie warunki, po pierwsze matka musi mieć prawo do urlopu macierzyńskiego. Jeśli nie jest pracownikiem i nie przysługuje jej urlop macierzyńskie również ojciec dziecka nie skorzysta z urlopu macierzyńskiego po matce dziecka. Po drugie matka musi przebywać na urlopie macierzyńskim minimum 14 tygodni. Dopiero wtedy może zrezygnować z przysługującej jej dalszej części urlopu. W takim przypadku ojciec dziecka może złożyć do swojego pracodawcy wniosek o udzielenie mu urlopu macierzyńskiego, a matka dziecka składa swojemu pracodawcy wniosek o rezygnację z urlopu.

WYNAGRODZENIE

ROZPORZĄDZENIE RADY MINISTRÓW z dnia 11 września 2013 r. w sprawie wysokości minimalnego wynagrodzenia za pracę w 2014 r.

Na podstawie art. 2 ust. 5 ustawy z dnia 10 października 2002 r. o minimalnym wynagrodzeniu za pracę (Dz. U. Nr 200, poz. 1679, z 2004 r. Nr 240, poz. 2407 oraz z 2005 r. Nr 157, poz. 1314) zarządza się, co następuje:

§ 1. Od dnia 1 stycznia 2014 r. ustala się minimalne wynagrodzenie za pracę w wysokości 1680 zł.
§ 2. Rozporządzenie wchodzi w życie z dniem 1 stycznia 2014 r.

 

Komentarz: Od dnia 1 stycznia 2014 r. wysokość minimalnego wynagrodzenia pracownika zatrudnionego w pełnym miesięcznym wymiarze czasu pracy nie może być niższa od kwoty 1680 zł (brutto). W stosunku do wynagrodzenia minimalnego obowiązującego w 2013 r. (1600 zł) jest to wzrost o 80 zł, tj. o 5%.

Kwota wynagrodzenia jaką otrzyma pracownik netto (do ręki), nie jest jednakowa dla wszystkich otrzymujących minimalne pobory. Uzależnione jest to od kosztów uzyskania przychodu.

Po odliczeniu składek na ubezpieczenia społeczne i zdrowotne oraz zaliczki na podatek dochodowy, w kieszeniach najmniej zarabiających pozostanie prawie 1240 zł (niecałe 60 zł "na rękę" więcej niż w 2013 roku).

DNI WOLNE

picDni wolne od pracy w 2014 roku:

Dni świąteczne, wymienione w ustawie o dniach wolnych od pracy, są dniami ustawowo wolnymi od pracy i jeżeli przypadają w
innym dniu niż niedziela obniżają wymiar czasu pracy.

• 1 stycznia - Nowy Rok (środa)
• 6 stycznia - Trzech Króli (poniedziałek),
• 21 kwietnia - Wielkanoc (poniedziałek),
• 1 maja - Święto Pracy (czwartek),
• 19 czerwiec - Boże Ciało (czwartek),
• 15 sierpnia - Święto Wojska Polskiego i WNMP (piątek) ,
• 11 listopada - Narodowe Święto Niepodległości (wtorek),
• 25 grudnia - pierwszy dzień Bożego Narodzenia (czwartek) ,
• 26 grudnia - drugi dzień Bożego Narodzenia (piątek)

Według kalendarza w roku 2014 wypada aż 115 dni wolnych od pracy,
z czego 9 to święta ustawowe, przypadające w dni robocze.

Czeka nas aż 7 długich weekendów, przy czym 3 z nich wymagają wzięcia
jednego dnia urlopu, by uzyskać 4 nieprzerwane dni odpoczynku.
Będą również przysługiwać 2 dodatkowe dni urlopu!
Kolejną dobrą wiadomością związaną z czasem pracy jest fakt,
że w 2014 r. będziemy pracować o 8 godzin krócej niż w 2013 r.
Wymiar czasu pracy wyniesie równo 2000 godzin,
na co złoży się 250 dni pracy
po 8 godzin
. Najwięcej (po 23 dni) będziemy pracowaćw lipcu i październiku,
a najmniej w listopadzie (18). W tym ostatnim miesiącu będzie też najwięcej dni wolnych w całym roku (12). Najbardziej zapracowany będzie 3 kwartał (65 dni pracy-27 wolnych),a najmniej 3 kwartał (61 dni pracy-30 wolnych).

WYPADKI

WYPADKI Definicja:

Wypadek choć brzmi groźnie, nie musi powodować kalectwa czy śmierci. Może to być zwykłe złamania palce lub skaleczenie. Do wypadków najczęściej dochodzi w zakładach pracy, podczas obsługi maszyn i narzędzi, a także w trakcie przemieszczania się w ramach wykonywania obowiązków służbowych. Najbardziej wypadkowe branże to: budownictwo, przetwórstwo przemysłowe (głównie przemysł spożywczy, meblarski, metalowy, maszynowy). Oprócz tego najwięcej wypadków zdarza się przy naprawie samochodów, a także wśród pracowników opieki zdrowotnej i społecznej. Bardziej narażeni są także sprzedawcy, zwłaszcza uliczni. W każdym jednak wypadku, żeby móc mówić o wypadku przy pracy, spełnione muszą być cztery warunki:

1. ZDARZENIE JEST NAGŁE - oznacza to, że musi zajść w czasie jednej zmiany roboczej. Dzięki temu wypadek można odróżnić od choroby zawodowej.

Przykład: Jeśli na placu budowy spadła nam na nogę ciężki bloczek betonowy, mamy do czynienia z wypadkiem. Jeśli natomiast od pyłów unoszących się ciągle unoszących się w fabryce, zaczniemy kaszleć, jest to choroba zawodowa.

2. PRZYCZYNA POWINNA BYĆ ZEWNĘTRZNA - Pan Józef w czasie pracy przyniósł ciężką skrzynie, potknął się i skręcił kostkę. Uległ wypadkowi przy pracy, a czynnikiem zewnętrznym był tu wysiłek fizyczny.

3. SKUTKIEM ZDARZENIA MUSI BYĆ URAZ LUB ŚMIERĆ PRACOWNIKA - w czasie nie dłuższym niż pół roku po wypadku

4. WYPADEK MUSI WYSTĄPIĆ W TRAKCIE PRACY - czyli wtedy gdy pracownik wykonywał swoje obowiązki na polecenie przełożonych lub bez niego.

 

FORMALNOŚCI

Wypadek należy zgłosić natychmiast pracodawcy zaraz po tym, gdy do niego dojdzie. O ile to możliwe i uraz nie jest ciężki, wypadek powinien zgłosić sam pracownik. Może to też zrobić każdy inny uczestnik zdarzenia. Pracodawca zobowiązany jest do przeprowadzenia i sporządzenia protokołu. Jeśli wypadek był ciężki, śmiertelny lub uległy mu co najmniej dwie osoby o sprawie musi zostać powiadomiona prokuratura i Państwowa Inspekcja Pracy (PIP). W innych przypadkach pracodawca powołuje zespół złożony ze specjalisty bhp oraz przedstawiciela załogi. Ci wysłuchują wyjaśnień poszkodowanego oraz świadków i umieszczają ich zeznania w protokole. Taki dokument jest przechowywany w firmie przez 10 lat. Kiedy zakończy się leczenie i rehabilitacja, wniosek o przyznanie pieniędzy wraz z dokumentacją trzeba złożyć w terenowej jednostce organizacyjnej ZUS, właściwej dla miejsca zamieszkania pracownika. Od dnia otrzymania wniosku ZUS ma 7 dni na wyznaczenie terminu badania poszkodowanego przez swego lekarza orzecznika. Ten ustala uszczerbek na zdrowiu (stały bądź długotrwały) i stwierdza, jaki jest jego związek z wypadkiem. Orzecznik ZUS może też zlecić dodatkowe badania u lekarza specjalisty.

W PRACY PO WYPADKU

Pracodawca nie może zwolnić pracownika tak długo, jak ten jest na zwolnieniu lekarskim po wypadku. To, czy szef wypowie pracownikowi umowę po jego powrocie ze zwolnienia, zależy od stanu zdrowia poszkodowanego i rodzaju wypadku, jakiemu uległ. Jeżeli pracownik ma orzeczenie lekarskie , które stwierdza brak przeciwwskazań do pracy na dotychczasowym stanowisku, firma ma obowiązek dopuścić zatrudnionego do pracy. Nie może wówczas wypowiedzieć mu umowy, uzasadniając to jego złym stanem zdrowia lub brakiem przydatności na zajmowany stanowisku.

RENTA

DLA KOGO RENTA

Zasiłek należy się każdemu ubezpieczonemu od wypadku pracownikowi. Etatowi pracownicy podlegają mu obowiązkowo, natomiast osoby, które są zatrudnione na umowę-zlecenie lub o dzieło, mogą dostać świadczenie tylko wtedy, gdy w umowie jest zaznaczone, że firma zgłosiła je do takiego ubezpieczenia. Prywatni przedsiębiorcy muszą je płacić sami. UWAGA! Nawet osoby, którym z powodu zbyt krótkiego okresu odprowadzania składek nie należałaby się zwykła renta, mogą dostać rentę wypadkową. Przysługuje ona niezależnie od długości okresu ubezpieczenia wypadkowego oraz bez względu na datę powstania niezdolności do pracy spowodowanej wypadkiem przy pracy.

 

CO NAM PRZYSŁUGUJE

Najważniejsze świadczenia, jakie ofiara wypadku może dostać z ZUS, to renta wypadkowa (wyższa niż zwykła renta) oraz jednorazowe odszkodowanie. Dodatkowo można ubiegać się o :

-zasiłek chorobowy - w sytuacji wypadku wynoszący 100% pensji,a nie jak przy zwykłej chorobie 80%. Wypłacany jest maksymalnie przez 182dni licząc od pierwszego dnia wypadku.

-świadczenie rehabilitacyjne - wypłacane, kiedy pracownik po wyczerpaniu zasiłku chorobowego jest nadal nie zdolny do pracy, jednak dalsze leczenie lub rehabilitacja rokują odzyskanie zdolności do pracy. Przysługuje maksymalnie przez rok, wypłaca je ZUS do którego trzeba złożyć odpowiedni wniosek.

-rentę szkoleniową- jeśli po wypadku przebycie szkolenia daje szanse na podjęcie nowego zajęcia.

-wypadkowa renta rodzinna -oraz dodatek dla dziecka poszkodowanego które po wypadku zostało sierotą zupełną

-dodatek pielęgnacyjny- dla tych, którzy po wypadku nie są zdolni do samodzielnego funkcjonowania

-pokrycie kosztów leczenia- z zakresu stomatologii i szczepień ochronnych oraz zaopatrzenie w niektóre przedmioty ortopedyczne.

-zasiłek wyrównawczy- może się o niego ubiegać pracownik, który w wyniku wypadku został przesunięty na gorzej płatne stanowisko.

 

ILE PIENIĘDZY

Renta z tytułu niezdolności do pracy przysługuje ubezpieczonemu , który stał się nie zdolny do pracy wskutek wypadku przy pracy lub choroby zawodowej. Renta ta corocznie podlega waloryzacji.

Kwoty najniższych gwarantowanych świadczeń emerytalno-rentowych
od 1 marca 2013 r.:

- emerytura, renta z tytułu całkowitej niezdolności do pracy i renta rodzinna 831,15 zł

- renta z tytułu częściowej niezdolności do pracy 637,92 zł

- renta z tytułu całkowitej niezdolności do pracy w związku z wypadkiem lub chorobą zawodową i renta rodzinna wypadkowa 997,38 zł

- renta z tytułu częściowej niezdolności do pracy w związku z wypadkiem lub chorobą zawodową 765,50 zł


KTO NIE DOSTANIE ŚWIADCZEŃ

Pracownik który:

-uległ wypadkowi z powodu swojego rażącego niedbalstwa i naruszania zasad bezpieczeństwa,

-przyczynił się do wypadku, ponieważ był pod wpływem alkoholu, środków odurzających lub substancji psychotropowych

 

DODATKOWE ODSZKODOWANIE

Pracownik, który uległ wypadkowi przy pracy, może żądać od swego pracodawcy odszkodowania na podstawie kodeksu cywilnego. Możemy się o nie ubiegać, jeśli winę za wypadek ponosi pracodawca, a świadczenia wypłacone przez ZUS nie pokryją szkody, której doznaliśmy. Za obciążające pracodawcę uznane mogą być zaniedbania obowiązków związanych z przestrzeganiem przepisów bhp.

CHOROBY

LISTA CHORÓB ZAWODOWYCH:

1. Zatrucia ostre albo przewlekłe lub ich następstwa wywołane przez substancje chemiczne:

- w przypadku zatruć ostrych -3 dni

- w przypadku zatruć przewlekłych

- w zależności od rodzaju substancji

2. Gorączka metaliczna - 3 dni.

3 .Pylice płuc :

- pylica górników kopalń węgla - nie można określić

- pylica - gruźlica

- pylica spawaczy

- pylica azbestowa oraz pozostałe pylice krzemianowe

- pylica talkowa

- pylica grafitowa

- pylice wywołane pyłami metali

- pylica barytowa

- pylica żelazowa

- pylica cynowa

- pylica krzemowa - nie można określić

4. Choroby opłucnej lub osierdzia wywołane pyłem azbestu:

- rozległe zgrubienie opłucnej

- rozległe blaszki opłucnej lub osierdzia

- wysięg opłucnowy - 3 lata

5. Przewlekłe obturacyjne zapalenie oskrzeli, które spowodowało trwałe upośledzenie sprawności wentylacyjnej płuc z obniżeniem natężonej objętości wydechowej pierwszosekundowej poniżej 60% wartości należnej, wywołane narażeniem na pyły lub gazy drażniące, jeżeli w ostatnich 10 latach pracy zawodowej w co najmniej 30% były przypadki stwierdzenia na stanowisku pracy przekroczeń najwyższych dopuszczalnych stężeń – 1 rok.

6. Astma oskrzelowa - 1 rok.

7. Zewnątrzpochodne zapalenie pęcherzyków płucnych:

- postać przewlekła - 3 lata

- postać ostra i podostra - 1 rok

8. Ostre uogólnione reakcje alergiczne - 1 dzień.

9. Bysinoza - 7 dni.

10. Beryloza.

11. Choroby płuc wywołane pyłem metali twardych.

12. Alergiczny nieżyt nosa - 1 rok.

13. Zapalenie obrzękowe krtani o podłoży alergicznym - 1 rok.

14. Przedziurawienie przegrody nosa wywołane substancjami o działaniu żrącym lub drażniącym - 2 lata.

15. Przewlekłe choroby narządu głosu spowodowane nadmiernym wysiłkiem głosowym, trwającym co najmniej 15lat - nie można określić lat:

-guzki głosowe twarde - 2 lata

- wtórne zmiany przerostowe krtani - 2 lata

-niedowład mięśni wewnętrznych krtani z wrzecionowatą niedomykalnością fonacyjną głośni i trwałą dysfonią - 2 lata

16. Choroby wywołane działaniem promieniowania jonizującego :

-ostra choroba popromienna uogólniona po napromieniowaniu całego ciała lub przeważające jego części - 2miesiące

-ostra choroba popromienna o charakterze zmian zapalnych luba zapalno - martwiczych skóry i tkanki podskórnej - 1 miesiąc

-przewlekłe promienne zapalenie skóry

-przewlekle uszkodzenie szpiku kostnego wywołane działaniem małych dawek promieniowania jonizującego

-zaćma popromienna - 10 lat

17. Nowotwory złośliwe powstały w następstwie działania czynników występujących w środowisku pracy, uznanych za rakotwórcze u ludzi:

-rak płuca, rak oskrzela - indywidualnie w zależności od okresu latencji ( okresu utajenia) nowotworu

-międzybłoniak opłucnej albo otrzewnej - indywidualnie w zależności od okresu latencji nowotworu

-nowotwór układu krwiotwórczego - indywidualnie w zależności od okresu latencji nowotworu

-nowotwór pęcherza moczowego - w zależności od okresu latencji nowotworu

-rak wątrobu - w zależności od okresu latencji nowotworu

-nowotwór krtani - w zależności od okresu latencji nowotworu

-nowotwór nosa i zatok przynosowych - w zależności od okresu latencji nowotworu

-nowotwory wywołane działaniem promieniowania jonizującego z prawdopodobieństwa indukcji przekraczającym 10% - indywidualnie po oszacowaniu ryzyka

18. Choroby skóry:

-alergiczne kontaktowe zapalenie skóry - 5lat

- kontaktowe zapalenie skóry z podrażnienia - 1 miesiąc

-trądzik olejowy - smarowy lub chlorowy o rozległym charakterze - 1 miesiąc

-drożdżakowe zapalenie skóry rąk u osób pracujących w warunkach sprzyjających

-rozwojowi drożdżaków chorobotwórczych - 1 miesiąc

-grzybice skóry u osób stykających się z materiałem biologicznym pochodzącym od zwierząt - 1miesiąc

-pokrzywka kontaktowa - 1 rok

-fotodermatozy zawodowe - 2 lata

19. Przewlekłe choroby układu ruchu wywołane sposobem wykonania pracy :

-przewlekłe zapalenie ścięgna i jego pochewki - 1 rok

-przewlekłe zapalenie kaletki maziowej - 1 rok

-przewlekłe uszkodzenie łąkotki u osób wykonujących prace w pozycji klęczącej lub kucznej - 1 rok

-przewlekłe zapalenie okołostawowe barku - 1 rok

-przewlekłe zapalenie nadkłykcia kości ramiennej - 1 rok

-zmęczeniowe złamanie kości - 1 rok

20. Przewlekłe choroby obwodowego układu nerwowego wywołane sposobem wykonywania pracy:

-zespół cieśni w obrębie nadgarstka - 1 rok

-zespół rowka nerwu łokciowego - 1 rok

-zespół kanału Guyona - 1 rok

-uszkodzenie nerwu strzałkowego wspólnego u osób wykonujących prace w pozycji kucznej -1 rok

21. Obustronny trwały odbiorczy ubytek słuchu typu ślimakowego lub czuciowo- nerwowego spowodowany hałasem, wyrażony podwyższeniem progu słuchu o wielkości co najmniej 45dB w uchu lepiej słyszącym, obliczony jako średnia arytmetyczna dla częstotliwości audiometrycznych 1,2 i 3 kHz – 2 lata

22. Zespół wibracyjny :

-postać naczyniowo- nerwowa - 1 rok

-postać kostno - stawowa - 3 lata

-postać mieszana : naczyniowo- nerwowa i kostno - staowowa -3 lata

23. Choroby wywołane pracą w warunkach podwyższonego ciśnienia atmosferycznego:

-choroba dekompresyjna - 5 lat

-urazy ciśnieniowe - 3 dni

-następstwa oddychania mieszaninami gazowymi pod zwiększonym ciśnieniem - 3 dni.

24. Choroby wywołane działaniem wysokich albo niskich temperatur otoczenia:

-udar cieplny albo jego następstwa - 1 rok

-wyczerpanie cieplne albo jego następstwa - 1 rok

-odmroziny - 1 rok.

25. Choroby układu wzrokowego wywołane czynnikami fizycznymi albo biologicznymi:

-alergiczne zapalenie spojówek - 1 rok,

-ostre zapalenie spojówek wywołane promieniowaniem nadfioletowym - 1 dzień

-epidemiczne wirusowe zapalenie spojówek lub rogówki - 1 rok

-zwyrodnienie rogówki wywołane czynnikami drażniącymi - 3 lata

-zaćma wywołana działaniem promieniowania podczerwonego lub długofalowego nadfioletowego - 10 lat

-centralne zmiany zwyrodnieniowe siatkówki i naczyniówki wywołane krótkofalowym promieniowaniem podczerwonym lub promieniowaniem widzialnym obszaru widma niebieskiego - 3 lata

26. Choroby zakaźne lub pasożytnicze albo ich następstwa – nie można określić.

ODSZKODOWANIE

CZY CHOROBA ZAWODOWA UPOWAŻNIA DO RENTY ?

Jeśli na skutek choroby zawodowej pracownik doznał uszczerbku na zdrowiu, przysługuje mu jednorazowe odszkodowanie. Jednak uszczerbek musi być stały albo długotrwały.

Stały uszczerbek na zdrowiu to taki, który powoduje upośledzenie czynności organizmu i nie rokuje poprawy.

Długotrwały uszczerbek na zdrowiu powoduje upośledzenie czynności organizmu na okres przekraczający pół roku. Taki stan może się jednak poprawić.

 

Kwoty jednorazowych odszkodowań z tytułu uszczerbku na zdrowiu spowodowanego wypadkiem przy pracy lub chorobą zawodową

W okresie od 1 kwietnia 2013 r. do 31 marca 2014 r. kwoty jednorazowych odszkodowań z tytułu wypadku przy pracy lub choroby zawodowej wynoszą: :

- 704 zł za każdy procent stałego lub długotrwałego uszczerbku na zdrowiu

- 704 zł za każdy procent stałego lub długotrwałego uszczerbku na zdrowiu, z tytułu zwiększenia tego uszczerbku co najmniej o 10 punktów procentowych

- 12 326 zł z tytułu orzeczenia całkowitej niezdolności do pracy oraz niezdolności do samodzielnej egzystencji ubezpieczonego

- 12 326 zł z tytułu orzeczenia całkowitej niezdolności do pracy oraz niezdolności do samodzielnej egzystencji wskutek pogorszenia się stanu zdrowia rencisty

- 63 390 zł, gdy do jednorazowego odszkodowania uprawniony jest małżonek lub dziecko zmarłego ubezpieczonego lub rencisty

- 31 695 zł, gdy do jednorazowego odszkodowania uprawniony jest członek rodziny zmarłego ubezpieczonego lub rencisty inny niż małżonek lub dziecko -

- 63 390 zł, gdy do jednorazowego odszkodowania uprawnieni są równocześnie małżonek i jedno lub więcej dzieci zmarłego ubezpieczonego lub rencisty oraz 12 326 zł z tytułu zwiększenia tego odszkodowania przysługującego na każde z tych dzieci -

- 63 390 zł, gdy do jednorazowego odszkodowania uprawnionych jest równocześnie dwoje lub więcej dzieci zmarłego ubezpieczonego lub rencisty oraz 12 326 zł z tytułu zwiększenia tego odszkodowania przysługującego na drugie i każde następne dziecko-

-12 326 zł, gdy obok małżonka lub dzieci do jednorazowego odszkodowania uprawnieni są równocześnie inni członkowie rodziny zmarłego ubezpieczonego lub rencisty; każdemu z nich przysługuje ta kwota, niezależnie od odszkodowania przysługującego małżonkowi lub dzieciom

- 31 695 zł, gdy do jednorazowego odszkodowania uprawnieni są tylko członkowie rodziny inni niż małżonek lub dzieci zmarłego ubezpieczonego lub rencisty oraz 12 326 zł z tytułu zwiększenia tego odszkodowania przysługującego na drugiego i każdego następnego uprawnionego

 

Ubezpieczony, który otrzymał jednorazowe odszkodowanie z tytułu utraty zdrowia może ubiegać się również o dodatkowe świadczenia:

- zasiłek chorobowy - w wysokości 100% twojej pensji ( na pół roku, ale można to przedłużyć - nie więcej jednak niż o dalsze 3miesiące)

- świadczenie rehabilitacyjne - 100% pensji (maksymalnie na rok)

- zasiłek wyrównawczy ( wyrównuje różnicę, jeśli wynagrodzenie obniżyło się z powodu uszczerbku na zdrowiu)

Można też ubiegać się o rentę z tytułu niezdolności do pracy w związku z chorobą zawodową:

- o rentę szkoleniową ( jeśli po chorobie nie możemy już pracować w dotychczasowym zawodzie i musimy się przekwalifikować)

- rentę rodzinną (przysługuje rodzinie po pracowniku, który zmarł z powodu wypadku przy pracy lub choroby zawodowej.